Security, Economy & Law Nr 4,
2014 (62–79)
Remigiusz Wilk
ZNacZENiE dZiałań
PoLicji dLa bEZPiEcZEńStWa PubLicZNEgo
Abstrakt W artykule ukazano w jaki negatywny sposób
działania Policji mogą wpływać na prawa człowieka i ograniczać jego wolność
osobistą. Praca wskazuje i omawia także inne dostępne formy ochrony osób i
mienia oraz utrzymania w szerokim rozumieniu porządku publicznego w Polsce.
Słowa kluczowe: policja, prawa człowieka, porządek publiczny Abstract this article
presents negative impact that the police activities might have on human rights
and limits one’s civil liberty. this publication also characterises other available forms of physical protection and maintaining public
order as a whole in Poland. Keywords:
police, human rights,
public order Działania Policji a prawa człowieka uznawanie i szanowanie praw
człowieka i podstawowych wolności odnosi się do każdego państwa niezależnie od
jego ustroju politycznego i społeczno-gospodarczego. Formy działania stosowane
przez Policję stanowią środki dążące do zapewnienia bezpieczeństwa i porządku
publicznego. Policjanci realizując swoje cele i zadania wkraczają w sferę praw
i wolności obywatel
63
Znaczenie działań Policji dla bezpieczeństwa publicznego
skich. W ustawie w artykule 14
ustęp 3 ustawodawca zaznacza, że policjanci w toku wykonywania czynności
służbowych mają obowiązek respektowania praw człowieka. Wkraczanie w sferę praw
człowieka może odbywać się tylko w ściśle określonych przypadkach na zasadach i
w trybie określonym w ustawie. Wiele instytucji o charakterze prawnym jak
i społecznym chroni prawa jednostek w działaniach Policji. taką instytucją jest
Skarb Państwa, który ponosi odpowiedzialność za szkody wyrządzone przez
funkcjonariuszy państwowych podczas wykonywania czynności. gwarancję ochrony
praw człowieka przed nieuzasadnionym użyciem środków służących zapewnieniu
bezpieczeństwa i porządku publicznego stanowi też możliwość pociągnięcia
policjanta do odpowiedzialności dyscyplinarnej i karnej. Ponadto instytucją,
która jest powołana do ochrony praw każdego obywatela jest Rzecznik Praw
obywatelskich. Podejmuje on interwencje, formułuje wystąpienia
w określonych sprawach, oceniając działania administracji głównie z punktu
widzenia przestrzegania prawa. jego kontrolna funkcja przejawia się również
w informowaniu Sejmu i Senatu o stanie praworządności w funkcjonowaniu
administracji i respektowaniu przez nią wolności i praw człowieka. Legalność
działań Policji poddana jest również kontroli Najwyższej izby Kontroli.
dodatkowo istnieje instytucja skarg i wniosków, postępowanie skargowe
traktowane jest jako instrument społecznej kontroli administracji publicznej i
dopuszcza wnoszenie skarg nie tylko we własnym interesie, ale również w
interesie innych osób lub w interesie społecznym. ustawa o Policji również
określa środki respektujące prawa i wolności człowieka, zaliczyć można do nich
prawo złożenia zażalenia do miejscowo właściwego prokuratora na legitymowanie,
zatrzymywanie, przeszukiwanie i kontrolę osobistą. Legitymowanie obywateli jest
najpowszechniejszym z uprawnień Policji. Występuje najczęściej podczas kontroli
drogowej. Legitymowanie osób ma na celu ustalenie tożsamości, ale tylko wtedy,
kiedy jest to niezbędne do wykonania czynności służbowych. tożsamość osoby
legitymowanej może być ustalona nie tylko na podstawie dokumentu, ale również
na podstawie oświadczenia innych osób. Zatrzymanie prewencyjne bezwzględnie
wkracza w sferę praw człowieka, ponieważ jest to krótkotrwałe pozbawienie
wolności. jest to jednak środek ostateczny i może być zastosowany tylko wtedy,
gdy inne środki okazały się nieskuteczne. W przypadku uzasadnionego podejrzenia
popełnienia czynu zabronionego pod groźbą kary, policjanci mają prawo do
dokonywania kontroli osobistej, bagaży, ładunków. Najbardziej dotkliwa jest dla
obywatela kontrola osobista.
64
Remigiusz Wilk
W miarę możliwości wykonywana jest przez osobę tej samej
płci. Przeglądanie zawartości bagażu lub sprawdzenie ładunku dokonuje się
w obecności właściciela albo przedstawiciela przewoźnika lub spedytora,
a gdy jest to możliwe w obecności osoby przybranej przez policjanta.
Policjanci mogą zwracać się z prośbą do obywateli o udzielenie doraźnej pomocy
w nagłym wypadku, a wykonanie czynności służbowych byłoby bez tej pomocy
niemożliwe lub znacznie utrudnione. Z prawami i wolnościami człowieka łączą się
również jego obowiązki. Każdy człowiek ma określone powinności wobec
społeczeństwa, przestrzeganiu tego służą działania Policji. W razie nie
zastosowania się do poleceń, upomnień policjanta, ma on prawo zastosować środki
przymusu bezpośredniego. Może je stosować bez jakiegokolwiek uprzedzenia w
przeciwieństwie do zastosowania broni palnej. Podsumowując w wyniku działań
Policji nie da się uniknąć wkraczania w sferę praw i wolności
obywatelskich, niekiedy powodują one nieuzasadnione naruszenia tej sfery. to
funkcjonariusze Policji wykonując swoje czynności muszą pamiętać i przestrzegać
wszystkich określonych praw, a społeczeństwo o tym, że poza przysługującymi mu
prawami posiada również odpowiadające im obowiązki. Inne formy utrzymania
porządku i bezpieczeństwa publicznego W związku z wzrastającą przestępczością i
pojawiającymi się zagrożeniami bezpieczeństwa i porządku publicznego istnieje
konieczność poszukiwania nowych form utrzymywania porządku i poziomu
bezpieczeństwa. umożliwia to odciążenie Policji od niektórych zadań i poprawia
skuteczność w rozwiązywaniu problemów. Formy te polegają przede wszystkim na wykonywaniu
czynności i zadań w zakresie ochrony osób i mienia przez firmy ochroniarskie.
organizację i działalność takich firm regulują przepisy prawa głównie ustawa o
ochronie osób i mienia z 22 sierpnia 1997 roku. Firmy ochroniarskie mają
ogromne znaczenie we współczesnym systemie bezpieczeństwa państwa i
utrzymywania porządku publicznego. Zakres udziału firm ochroniarskich w
zapewnieniu bezpieczeństwa zależy od ich rodzaju. Wyróżnić można takie, których
działalność wymaga dodatkowych koncesji i zezwoleń w tym wydawanych przez
komendanta wojewódzkiego Policji. Zgodnie z ustawą o ochronie osób i mienia
istnieją obszary, obiekty i urządzenia, które są ważne dla obronności, interesu
gospodarczego kraju oraz bezpieczeństwa publicznego i podlegają obowiązkowej
ochronie przez specjalistyczne uzbrojone formacje
65
Znaczenie działań Policji dla bezpieczeństwa publicznego
ochronne lub odpowiednie zabezpieczenia techniczne. do
takich obszarów zaliczane są w szczególności zakłady, obiekty i urządzenia,
które mają duże znaczenie dla funkcjonowania aglomeracji miejskich między
innymi: elektrownie, ciepłownie, ujęcia wody pitnej, wodociągi, oczyszczalnie
ścieków. Ponadto zakłady związane z produkcją lub magazynowaniem materiałów
jądrowych, odpady promieniotwórcze, rurociągi paliwowe, linie energetyczne,
zapory wodne itp. ustawa stanowi, że ochrona osób polega na działaniach
mających na celu zapewnienie bezpieczeństwa życia, zdrowia i nietykalności
osobistej. Natomiast ochrona mienia to działania zapobiegające przestępstwom i
wykroczeniom przeciwko mieniu, a także przeciwdziałających powstawaniu szkody
wynikającej z tych zdarzeń oraz niedopuszczających do wstępu osób
nieuprawnionych na chroniony teren. ochrona osób i mienia realizowana jest w
formie: • bezpośredniej
ochrony fizycznej- może być stała lub doraźna, polegająca na stałym dozorze
sygnałów przesyłanych, gromadzonych i przetwarzanych w elektronicznych
urządzenia i systemach alarmowych, oraz na konwojowaniu wartości pieniężnych i
innych przedmiotów wartościowych lub niebezpiecznych • zabezpieczenia technicznego- polegającego na montażu
elektronicznych urządzeń i systemów alarmowych, sygnalizujących zagrożenie
chronionych osób i mienia oraz eksploatacji, konserwacji i naprawach w
miejscach ich zainstalowania oraz na montażu środków i urządzeń mechanicznego
zabezpieczenia, ich eksploatacji, konserwacji, naprawach i awaryjnym otwieraniu
w miejscach zainstalowania. W realizacji zadań uczestniczą trzy rodzaje
pracowników: osoby posiadające licencję pracownika ochrony fizycznej i licencję
pracownika zabezpieczenia technicznego oraz pracownicy, którzy wykonują zadania
bez posiadania licencji. organem wydającym, cofającym, zawieszającym licencje
jest komendant wojewódzki Policji. Licencję wydaje się na czas nieokreślony.
Środki prawne, jakimi dysponują można podzielić na dwie grupy: • podstawowe- legitymowanie w celu ustalenia
tożsamości, ustalenie uprawnień do przebywania osób na terenie lub obiekcie
chronionym, ujęcie osób stwarzających w sposób oczywisty bezpośrednie zagrożenie
dla życia lub zdrowia, a także chronionego mienia w celu niezwłocznego oddania
tych osób Policji, wezwanie do opuszczenia obszaru lub obiektu w przypadku
stwierdzenia braku uprawnień bądź zakłócenia porządku
66
Remigiusz Wilk
• pomocnicze-
to środki przymusu bezpośredniego, które mogą być stosowane w wypadku
zagrożenia dóbr powierzonych ochronie lub odparcia ataku na pracownika ochrony
i tylko wobec osób uniemożliwiających wykonywanie zadań. jest to uregulowane w
ustawie. Środki te to: siła fizyczna w postaci chwytów obezwładniających oraz
podobnych technik obrony, kajdanki, pałki obronne, psy obronne, paralizatory
elektryczne, broń gazowa i ręczne miotacze gazu. Nadzór nad specjalistycznymi
uzbrojonymi formacjami ochrony sprawuje Komendant główny Policji. Kontrola
dotyczy zasad i sposób realizacji zadań w zakresie ochrony, sposobów używania
środków przymusu bezpośredniego, broni palnej, a także posiadanych
kwalifikacji. obecnie można zauważyć dużą liczbę form ochroniarskich, które w
swej ofercie mają bardzo szeroki i różnorodny zakres usług. Zauważyć można
coraz większą dbałość o ochronę dóbr materialnych, każdy obywatel może wynająć
firmę ochroniarską do ochrony domu, mieszkania, wartości pieniężnych.
Korzystanie z usług firm ochroniarskich stało się bardzo popularne i
powszechne. czynnikiem wpływającym na coraz większe zainteresowanie i rozwój
firm ochrony osób i mienia jest brak możliwości zapewnienia obywatelom przez
administrację państwową pełnej ochrony przed przestępcami. Firmy ochroniarskie
zajmują się również utrzymywaniem porządku i bezpieczeństwa na terenach
prowadzonej działalności na przykład w hipermarketach, obiektach sportowych,
imprezach komercyjnych. Przejmowanie części zadań od Policji umożliwia większą
koncentrację służb na innych obowiązkach. Ocena działań Policji przez
społeczeństwo Publiczne bezpieczeństwo to pojęcie bardzo szerokie i
jednocześnie trudne dla jednoznacznego zdefiniowania. główną przyczyną takiego
postrzegania jest dynamika życia społecznego, zmieniające się prawo, etyka,
moralność, występowanie nowych niebezpieczeństw, a wszystkie wyżej wymienione
elementy mają istotny wpływ na kształtowanie się bezpieczeństwa publicznego.
Należy pamiętać, że bezpieczeństwo jest elementarną potrzebą każdego człowieka,
a jej niezaspokojenie uniemożliwia realizację innych. charakterystyczną
cechą każdego społeczeństwa obywatelskiego jest współpraca z Policją w celu
zapobiegania i zwalczania przestępczości. Prawidłowe relacje między Policją, a
społeczeństwem stanowią istotną rolę w skutecznej realizacji ustawowych zadań
Policji. W bardzo dużym stopniu efektywność Policji w działaniach prewencyjnych
i wykrywaniu przestępstw zależy od zachowań oby
67
Znaczenie działań Policji dla bezpieczeństwa publicznego
wateli. brak zaufania obywateli do
organów ścigania może skutecznie utrudnić ich pracę. Podstawowym celem
przeprowadzonego przez autora badania jest przedstawienie opinii społeczeństwa
na temat jego poczucia bezpieczeństwa, ocena poziomu zaufania i sposobu
działania Policji w Polsce. Metoda badawcza wykorzystana przez autora to
ankieta, która została rozdana wśród respondentów przypadkowo wybranych i po
upływie ustalonego czasu (zazwyczaj 15-20 minut) zwrócona. technika rozdawanych
ankiet umożliwia w krótkim czasie przeprowadzenie badania wśród wielu osób.
badanie zostało przeprowadzone na 30 przypadkowych osobach (50% kobiet i 50%
mężczyzn) w różnym wieku: od 18- 25 (30%), 25- 40 (33%), 41-50 (17%), powyżej
50 roku życia (20%). Posiadających wykształcenie zawodowe (17%), średnie (43%),
wyższe (40%). Zamieszkałych na terenach wiejskich (13%), w małych
miejscowościach (17%), miastach (27%) i aglomeracjach miejskich (43%). ankietę
otwierało pytanie dotyczące poczucia bezpieczeństwa w miejscu zamieszkania.
Rys. 1 diagram kołowy do pytania nr 5 ankiety [Źródło:
opracowanie własne]
68
Remigiusz Wilk
Na poczucie bezpieczeństwa każdego obywatela składa się jego
indywidualna ocena prawdopodobieństwa, że może zostać ofiara przestępstwa, jego
zdolności obrony i szanse uniknięcia negatywnych skutków kryminogennych. W
przeprowadzonym przez autora badaniu tylko 7% ankietowanych odpowiedziało, że
czuje się bardzo bezpiecznie w swoim miejscu zamieszkania, podobna ilość (7%)
nie potrafiła określić swojego zdania na ten temat. Natomiast większość (43%)
odpowiedziało, że czuje się bezpiecznie, a 30%, że poprawnie.
Rys. 2 diagram kołowy do pytania nr 6 ankiety [Źródło:
opracowanie własne] Na to pytanie, aż 13% ankietowanych nie miało zdania, a
jedynie 3% odpowiedziało, że bardzo dobrze ocenia pracę Policji w swoim miejscu
zamieszkania. jako poprawnie odpowiedziało 41%, dobrze 23%, a źle 20%
ankietowanych. W związku z tym można stwierdzić, że większość obywateli ocenia
poprawnie działania Policji w swoim otoczeniu.
Jak ocenia Pan(i) pracę Policji w swoim miejscu zamieszkania?
3%
23%
41%
20%
13%
Bardzo dobrze Dobrze Poprawnie Źle
Trudno powiedzieć
69
Znaczenie działań Policji dla bezpieczeństwa publicznego
Rys. 3 diagram kołowy do pytania nr 7 ankiety [Źródło:
opracowanie własne] Przy tym pytaniu warto zwrócić uwagę na fakt, że żaden z
ankietowanych nie wskazał oceny bardzo dobrej dla działań Policji w kategoriach
skuteczności i efektywności. Podobnie jak w poprzednim pytaniu 13% nie miało
zdania na ten temat. Należy zauważyć, że dwie wartości są bardzo do siebie
zbliżone, 40% badanych odpowiedziało, że poprawnie ocenia skuteczność działań,
a 30% że źle, można wywnioskować, że zdanie społeczeństwa w tej kwestii jest
bardzo podzielone.
Rys. 4 diagram kołowy do pytania nr 8 ankiety [Źródło:
opracowanie własne]
Jak ocenia Pan(i) efektywność i skuteczność pracy Policji w
Polsce?
0% 17%
40%
30%
13%
Bardzo dobrze Dobrze Poprawnie Źle
Trudno powiedzieć
70
Remigiusz Wilk
W opinii publicznej często można się spotkać ze
stwierdzeniem nadużywania przez funkcjonariuszy Policji swoich uprawnień. W
przeprowadzonym przez autora badaniu 63% ankietowanych było zdania, że Policja
nie nadużywa i nie przekracza swoich uprawnień, a pozostała część (37%) była
odmiennego zdania.
Rys. 5 diagram kołowy do pytania nr 59ankiety [Źródło:
opracowanie własne] dobra ocena pracy Policji wiąże się przede wszystkim z
zaufaniem, które odzwierciedla wiarę w podejmowane działania. Na zaufanie na pewno
ma również wpływ ocena pracy funkcjonariuszy pełniących służbę w okolicy
naszego miejsca zamieszkania. istnieje również związek pomiędzy zaufaniem,
a obawą stania się ofiarą przestępstwa. W badaniu przeprowadzonym przez
autora 53% respondentów odpowiedziało, że ufa działaniom Policji, a 47%, że
nie. Wartości te są bardzo zbliżone i oscylują wokół 50% co może świadczyć o
tym, iż społeczeństwo polskie jest bardzo podzielone w tej kwestii.
Rys. 6 diagram kołowy do pytania nr 10 ankiety [Źródło:
opracowanie własne]
71
Znaczenie działań Policji dla bezpieczeństwa publicznego
Zdecydowana większość ankietowanych (77%) odpowiedziała
„tak”, a tylko 23% nie odczuwa takiego zagrożenia. Można zauważyć, że
pomimo rosnącego zaufania w stosunku do działań Policji zdecydowana większość
obywateli obawia się o swoje zdrowie, życie i własne mienie.
Rys. 7 Wykres do pytania nr 11 ankiety [Źródło: opracowanie
własne] Wyniki nie sumują się do 100%- badani mogli wskazać więcej niż jedną
odpowiedź. Przestępstwa, którym badani czują się najbardziej zagrożeni to
włamanie/ kradzież samochodu (60%), na kolejnej pozycji jest chuligaństwo
(50%), w pierwszej trójce znajduje się również włamanie do mieszkania (37%),
ale już w zdecydowanie mniejszym procencie. W porównywaniu z tymi zdarzeniami,
mniejsze zagrożenie odczuwane jest wobec takich zdarzeń jak napad (30%), rozbój
(17%), drobna kradzież (10%) bądź zabójstwo (7%).
72
Remigiusz Wilk
Rys. 8 Wykres do pytania nr 12 ankiety [Źródło: opracowanie
własne] Wyniki nie sumują się do 100%- badani mogli wskazać więcej niż jedną
odpowiedź. W pytaniu tym ankietowani mogli zaznaczyć więcej niż jedną
odpowiedź. Zdecydowana większość (63%) opowiedziała się za wykonaniem telefonu
do odpowiednich służb. Popularną odpowiedzią było również bezpośrednie
udzielenie pomocy (33%). Niestety wciąż w społeczeństwie istnieje duża obawa
przed konsekwencjami ze strony sprawcy w przypadku bezpośredniej pomocy lub
interwencji telefonicznej. Z tego względu prawie 27% badanych odpowiedziało, że
udaje, że nie widzi, a 13% zaznaczyło wariant „nie-nie reaguje wcale”.
Rys. 9 diagram kołowy do pytania nr 13 ankiety [Źródło:
opracowanie własne]
63%
33%
27%
13% 10%
0%
0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100%
Takdzwonię…
Takudzielam…
Nie- udaję, że…
Nie- nie reaguję…
Nie- biernie… Takreaguję…
Czy reaguje Pan(i) na sytuacje kryminogenne, których jest
świadkiem?
73
Znaczenie działań Policji dla bezpieczeństwa publicznego
istnieje przekonanie, że polskie społeczeństwo niechętnie
udziela pomocy Policji, wiąże się to z niechlubnym skojarzeniem z milicją.
Pomoc milicji była źle postrzegana przez ogół. jak pokazuje badanie obecnie
bardzo dużo zmieniło się w tej kwestii. 97% badanych zawiadomienie w tajemnicy
Policji kim są poszukiwani sprawcy nazwałaby pomaganiem Policji, a tylko 3%
donosicielstwem.
Rys. 10 diagram kołowy do pytania nr 14 ankiety [Źródło:
opracowanie własne] Wśród osób pytanych o uprawnienia Policji niewielki odsetek
(10%) uważa, że są one wystarczające. W gronie ankietowanych dominuje pogląd,
że uprawnienia Policji są jednak zbyt ograniczone (43%), a spora liczba osób
nie miała zdania na ten temat (47%). W związku z powyższym można wywnioskować,
że wśród mieszkańców Polski istnieje przekonanie, że Policja cały czas nie
posiada wystarczających instrumentów do skutecznej walki
z przestępczością.
Rys. 11 diagram kołowy do pytania nr 15 ankiety [Źródło:
opracowanie własne]
74
Remigiusz Wilk
Niepokojącym może być fakt wskazania przez większość
badanych, że często zdarza się, iż polscy policjanci są bezradni wobec przestępców
(66%). jak można zauważyć na wykresie w przypadku odpowiedzi „rzadko” i „bardzo
często” procent uzyskanych odpowiedzi jest taki sam i wynosi około 17%.
Rys. 12 diagram kołowy do pytania nr 16 ankiety [Źródło:
opracowanie własne] Wśród ogółu Polaków dominuje opinia, że funkcjonariusze
traktują zatrzymanych podejrzanych o dokonanie przestępstwa zbyt łagodnie (60%)
lub odpowiednio (40%). Na podstawie uzyskanych odpowiedzi w pytaniu 16, można
stwierdzić, iż pojedyncze sytuacje związane z brutalnym i nieodpowiednim
traktowaniem zatrzymanych nagłośniane przez media, nie mają wpływu na ogólną
opinię w tej kwestii. Żadna spośród ankietowanych osób nie odpowiedziała, że
traktują ich zbyt brutalnie.
Rys. 13 diagram kołowy do pytania nr 17 ankiety [Źródło:
opracowanie własne]
75
Znaczenie działań Policji dla bezpieczeństwa publicznego
Kwestia użycia broni palnej przez funkcjonariuszy Policji w
Polsce od zawsze wzbudza wiele kontrowersji. Wiąże się to z wieloma
restrykcyjnymi regulacjami prawnymi odnośnie posługiwania się bronią palną w
porównaniu do innych krajów. Należy zwrócić uwagę na to, że żadna z
ankietowanych osób nie odpowiedziała, że funkcjonariusze Policji używają broni
za często, 50% stwierdziło, że wykorzystuje ją odpowiednio, a pozostałe 50% uważa,
że za rzadko.
Rys. 14 Wykres do pytania nr 18 ankiety [Źródło: opracowanie
własne] Wyniki nie sumują się do 100%- badani mogli wskazać więcej niż jedną
odpowiedź. Spotkania z Policją zazwyczaj nie są związane z sytuacjami
powszechnymi i wiążą się z emocjonalną reakcją na okoliczności kontaktu.
Sprawia to, że wydarzenia te są silniej zapamiętywane. Zdecydowana większość
badanych stwierdziła, że funkcjonariusze, z którymi miała kontakt byli
profesjonalni (53%), uprzejmi (50%) i życzliwi (40%). Pozostałe odpowiedzi były
wybierane rzadziej, 20% badanych uznało, że policjanci z którymi mieli
styczność byli niekompetentni, a prawie 17% orzekło, że stwarzali problemy,
natomiast 10% oświadczyło, że byli nieprofesjonalni. Wyniki tego pytania można
uznać za zadowalające w związku z tym, iż znaczna część ankietowanych wskazała
odpowiedzi pochlebne i dobrze oceniła postawy samych funkcjonariuszy
reprezentujących bezpośrednio instytucję Policji. Podsumowując, na podstawie
uzyskanych wyników badania można stwierdzić, iż w miarę postępu i rozwoju
obecnie społeczeństwo dobrze oce
76
Remigiusz Wilk
nia skuteczność i efektywność
działań Policji. Większość obywateli postrzega Policję jako instytucję godną
zaufania, zapewniającą i gwarantującą bezpieczeństwo w Polsce. Nie zmienia to
jednak faktu, że pomimo rosnącego zaufania do prowadzonych przez Policję
działań prawie 80% respondentów odczuwa obawę, że może stać się ofiarą
przestępstwa. Może to wynikać nie tyle z nieprawidłowej pracy Policji co z
niewystarczającej liczby funkcjonariuszy, brakujących środków finansowych jak i
prawnych, które mają wpływ na ograniczenie kompetencji. Należy zwrócić uwagę na
zmianę w poglądach społeczeństwa dotyczącą jego współpracy z Policją.
Zdecydowana większość mieszkańców deklaruje chęć udzielenia bezpośredniej
pomocy lub wykonania telefonu do odpowiednich służb, aby te przy użyciu
odpowiednich środków i instrumentów udzieliły pomocy w ramach swoich
kompetencji. Pomimo tego cały czas pojawiają się głosy negatywnie oceniające
funkcjonowanie, pracę i skuteczność Policji w kraju. Można postawić sobie
pytanie czy Policja w Polsce działa tak nie skutecznie- źle, czy społeczeństwo
nie ma wiedzy na temat faktycznych działań i jej osiągnięć? Policja powinna
znać ocenę społeczeństwa dotyczącą jej pracy i funkcjonowania oraz dbać o
bieżące informowanie obywateli na ten temat. Poprzez gromadzenie i
przetwarzanie takich informacji może dokonywać skutecznych i trafnych zmian w
koncepcji swojego działania. Wysokie oceny oznaczają niejako akceptację społeczeństwa
dla tej instytucji w Polsce. Policja bezustannie powinna podejmować czynności
mające na celu polepszenie wzajemnej współpracy z obywatelami poprzez różnego
rodzaju kampanie społeczne z udziałem funkcjonariuszy. Musi dokładać
wszelkich starań aby przekonać do siebie opozycyjne grupy społeczne i zwiększyć
ilość działań prewencyjnych, które ujawnią sytuacje potencjalnie konfliktowe w
celu ich zniwelowania. trzeba pamiętać, że nawet najlepiej wyszkolone i
przygotowane do walki z przestępczością oddziały Policji, w żadnym
państwie, jak i w Polsce, nie są w stanie działać skutecznie i sprawnie
bez pomocy i współpracy społeczeństwa obywatelskiego. o pomoc tę jest o wiele
łatwiej, gdy służby mundurowe darzone są zaufaniem, dzięki spełnianiu oczekiwań
ludności. „(…) społeczeństwo oczekuje od administracji publicznej stabilności,
rzetelności, skrupulatności i pewnej rutyny, która bywa też przejawem
ugruntowanej praktyki i stałości działania.
77
Znaczenie działań Policji dla bezpieczeństwa publicznego
Zasady te są również bliskie samym urzędnikom”1, w tym także
funkcjonariuszom Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i administracji.
administracji, której oddziaływanie jest we współczesnej cywilizacji
wszechobecne2. Zakończenie Praca traktuje o problematyce związanej z
administrowaniem bezpieczeństwem publicznym oraz funkcjonowaniem Policji w
strukturze administracji publicznej. celem pracy było zaprezentowanie oceny
społeczeństwa. cel został osiągnięty poprzez przeprowadzenie ankiety
oceniającej sposób postrzegania, skuteczność i efektywność działań Policji
przez obywateli. autor skoncentrował się na relacji Policja- obywatel w
kategoriach zaufania, chęci wzajemnej współpracy oraz indywidualnego poczucia
bezpieczeństwa. działanie i organizacja Policji jest bardzo ważnym elementem w
aspekcie właściwego administrowania bezpieczeństwem, bez którego stabilne,
funkcjonowanie państwa byłoby praktycznie niemożliwe. „(…) osoby zatrudnione w
administracji (…) muszą cieszyć się nieposzlakowaną opinią – cecha ta wydaje się
szczególnie istotna, gdyż na urzędnikach publicznych spoczywa w dużej mierze
ciężar kształtowania zaufania obywateli do państwa, ciężar budowy jego
autorytetu i powagi”3. Bibliografia
Akty prawne: 1. ustawa o Policji z dnia 6 kwietnia 1990 roku
(dz. u. nr 30, poz. 179 ze zm.). 2. ustawa o gromadzeniu, przetwarzaniu i
przekazywaniu informacji kryminalnych z dnia 6 lipca 2001 roku (dz. u. nr 110,
poz. 1189 ze zm.). 3. ustawa o ochronie osób i mienia z dnia 22 sierpnia 1997
roku (dz. u. Nr 114, poz. 740, z późn. zm.2).
1 j. arcimowicz, Wzór urzędnika w ustroju demokratycznym [w:]
Administracja publiczna. Wyzwania w dobie integracji europejskiej, (red. nauk.)
j. czaputowicz, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa
2008, s. 417. 2 Zimmermann j., Prawo
administracyjne, oficyna a Wolters Kluwer business, Warszawa 2008, s. 25–26. 3 arcimowicz j., op.
cit., s. 406.
78
Remigiusz Wilk
Książki (opracowania): 4. arcimowicz
j., Wzór urzędnika w ustroju demokratycznym [w:] Administracja publiczna.
Wyzwania w dobie integracji europejskiej, (red. nauk.) j. czaputowicz,
Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2008, iSbN
978-83-01-15595-7, s. 417. 5. czapska janina, Wójcikiewicz józef, Policja w społeczeństwie obywatelskim, Kantor
Wydawniczy ZaKaMYcZE, Kraków 1999. 6. czerwiński
Wiesław Policja. Podstawowe przepisy prawne, wydanie ii, Wydawnictwo „dom
organizatora”, toruń 1998. 7. Herbut Robert
administracja publiczna- modele, funkcje i struktura (w:) administracja i
polityka praca zbiorowa pod red j. Liszkiewskiego.
Szczytno 1996. 8. izdebski Hubert., Kulesza Michał.,
administracja publiczna. Zagadnienia ogólne, Wydawnictwo Liber, Warszawa 2000,
s. 22. 9. jakubowski Zenon Milicja obywatelska 1944-1948, Państwowe Wydawnictwo
Naukowe, Warszawa 1988. 10. Litwiński Robert Korpus policji w ii
Rzeczypospolitej: służba i życie prywatne, Wydawnictwo uniwersytetu Marii
curie-Skłodowskiej, Lublin 2007. 11. Mączyński Marek Policja Państwowa w
ii Rzeczypospolitej, Wydawnictwo Naukowe Księgarnia akademicka, Kraków 1997.
12. Misiuk andrzej
administracja porządku i bezpieczeństwa publicznego. Zagadnienia prawno-
ustrojowe, Wydawnictwa akademickie i Profesjonalne, Warszawa 2008. 13. Misiuk andrzej Historia Policji w
Polsce od X wieku do współczesności, Wydawnictwa akademickie i Profesjonalne,
Warszawa 2008. 14. Pieprzny Stanisław Policja organizacja i funkcjonowanie,
Kantor Wydawniczy ZaKaMYcZE, Kraków 2003. 15. Szmulik
b., Serafin S., Miaskowska K., Zarys prawa administracyjnego, Wydawnictwo c.H.beck, Warszawa 2007. 16. tokarczyk
Roman andrzej, Zarys prawa Stanów Zjednoczonych
ameryki, Wydawnictwo uniwersytetu Marii curie-Skłodowskiej, Lublin 1997. 17.
Zahorski andrzej centralne instytucje policyjne w
Polsce w dobie rozbiorów, PWN, Warszawa 1959. 18. Zimmermann j., Prawo
administracyjne, oficyna a Wolters Kluwer business, Warszawa 2008, iSbN
978-83-7601-003-8, s. 25–26.
79
Znaczenie działań Policji dla bezpieczeństwa publicznego
Prace zbiorowe: 19. Praca zbiorowa pod red. adam Szymaniak, Wiesław ciepiela Policja w Polsce, stan obecny i perspektywy, tom ii, wydawnictwo naukowe iNPid uaM , Poznań 2007. 20. Materiały poseminaryjne pod red. aleksandra babińskiego i Piotra bogdalskiego, Policja w strukturach administracji publicznej, Wydział Wydawnictw i Poligrafii Wyższej Szkoły Policji w Szczytnie, Szczytno 2005. 21. ochrona osób i mienia. Licencje, bezpieczeństwo imprez masowych, red. Marek Enerlich, janusz Wojtal, Marian Milewicz, towarzystwo Naukowe organizacji i Kierownictwa Stowarzyszenie Wyższej użyteczności „dom organizatora”, toruń 2003. Czasopisma: 22. Wydział analiz biura- gabinet KgP centralizacja a decentralizacja Modele organizacji sił policyjnych w wybranych państwach, „gazeta Policyjna” 2003, nr 48. 23. bazan j. bundeskriminalamt „gazeta Policyjna” 2000 nr 37.